طرح مردمی‌سازی اکتشافات معدنی؛ نقطه عطف حکمرانی مشارکتی

سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور به مناسبت دهه فجر از طرح مردمی سازی اکتشافات معدنی خبر داد و اعلام کرد: این طرح با تکیه بر حکمرانی مشارکتی و بهره‌گیری از ظرفیت بخش خصوصی، مسیر تولید اطلاعات پایه زمین‌شناسی و اکتشافی کشور را متحول می‌کند.



مدیرکل برنامه‌ریزی، فناوری و بودجه این سازمان، ابعاد و دستاوردهای طرح «مردمی‌سازی اکتشافات معدنی» را به‌عنوان یکی از مهم‌ترین برنامه‌های تحول‌آفرین در حوزه اکتشافات معدنی تشریح کرد و با اشاره به رویکردهای نوین این سازمان در حوزه اکتشاف، اظهار داشت: طرح مردمی‌سازی اکتشافات معدنی با حضور بخش خصوصی، یکی از برنامه‌های کلیدی سازمان در چارچوب حکمرانی مشارکتی است که با هدف ارتقای کیفیت و کمیت اطلاعات پایه معدنی طراحی شده است.

رضا جدیدی با اشاره به سابقه طراحی مدل‌های مشارکتی افزود: از سال ۱۴۰۰، مدل‌های مختلف مشارکت میان سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، ایمیدرو و معاونت معدنی وزارت صمت طراحی و بررسی شد. تجربه واگذاری پهنه‌ها در دهه ۹۰ نشان داد که به دلیل نبود تجربه کافی و ضعف در مدل اجرایی، اطلاعات پایه مورد نیاز حاکمیت تولید نشد و فریز شدن پهنه‌ها نیز منجر به بروز تعارض منافع و شکایات بهره‌برداران معدنی شد.

وی با تاکید بر تفاوت بنیادین طرح جدید، تصریح کرد: در طرح مردمی‌سازی اکتشافات معدنی، تعریف بلوک‌های سرمایه‌گذاری به‌گونه‌ای انجام شده که شرح خدمات سازمان برنا- گروه اقتصادی: زمین‌شناسی برای تولید اطلاعات پایه، در همه مساحت بلوک‌ها به‌صورت کامل و نظام‌مند اجرا و از تکرار مشکلات گذشته جلوگیری شود.

جواد درویشی معاون مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی، فن‌آوری و بودجه سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور و یکی دیگر از مدیرانی که در طراحی این طرح نقش داشته است، با اشاره به ضرورت شتاب‌بخشی به فرآیند اکتشافات معدنی کشور گفت: افزایش سرعت در اکتشافات معدنی مستلزم بهره‌گیری از ظرفیت‌های مالی و انسانی بخش خصوصی است. ورود هدفمند بخش خصوصی در کنار فعالیت‌های حاکمیتی سازمان، امکان آغاز همزمان عملیات اکتشافی در چندین بلوک و استان مختلف را فراهم می‌کند.

وی افزود: این رویکرد موجب پیشرفت موازی پروژه‌های اکتشافی در سراسر کشور خواهد شد و به ما کمک می‌کند تا در چارچوب برنامه هفتم توسعه، مأموریت تولید اطلاعات پایه و تکمیل اکتشافات معدنی به‌ویژه در زون‌های فلززایی که از اولویت‌های راهبردی کشور به شمار می‌روند، به سرانجام برسد.

معاون دفتر برنامه‌ریزی، فن‌آوری و بودجه سازمان زمین‌شناسی تأکید کرد: طرح مردمی‌سازی اکتشافات معدنی را می‌توان نقطه عطفی در خصوصی‌سازی هوشمند و مشارکت اثربخش بخش خصوصی با حاکمیت دانست؛ مدلی که هم منافع ملی را تأمین می‌کند و هم زمینه‌ساز توسعه پایدار بخش معدن خواهد بود.

سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور اعلام کرده است که اجرای این طرح در دهه فجر، نمادی از عزم جدی دولت برای تحول در ساختار اکتشافات معدنی، ارتقای شفافیت، افزایش بهره‌وری و استفاده حداکثری از ظرفیت‌های مردمی و بخش خصوصی در مسیر توسعه کشور است.