بررسی بازدهی بازارهای مالی در سال های اخیر؛سرمایه‌گذاران کدام مسیر را انتخاب میکنند؟

به گزارش صدای بورس،یکی از مهم‌ترین روش‌های پیش بینی بازارهای مختلف در آینده، عملکرد گذشته‌ی بازارها در شرایط مختلف اقتصادی و سیاسی است. چون فعالان بازار و سرمایه‌گذاران تنها بر اساس داده‌های گذشته‌ی یک بازار مشخص، برای آینده‌ی روند آن تصمیم می‌گیرند. با این حال باید به این نکته توجه کرد که همه‌ی بازارهای سرمایه‌گذاری در شرایط مختلف اقتصادی، عملکرد یکسانی را تجربه نکرده‌اند. از این رو بررسی بازدهی بازارهای سرمایه‌گذاری مختلف دید بهتری به سرمایه‌گذاران برای تصمیم‌گیری خواهد داد.

مروری بر عملکرد بازارهای مالی در سال‌های اخیر

در سال‌های اخیر بازارهای مالی با نوسانات بالایی همراه بودند. زیرا در این سال‌ها و بویژه سال گذشته نااطمینانی بالایی بر فضای اقتصادی ایران حاکم بوده است. در چند سال گذشته هرچند بازارهای سرمایه‌گذاری به دلیل وجود تورم، رشد بالایی را تجربه کرده‌اند؛ اما بازار طلا و ارز نسبت به سایر بازارهای رقیب توانسته‌اند رشد قیمت بیشتری را ثبت کنند.

بازار سهام؛ بازدهی پرنوسان با ریسک بالا

زمانی که در مورد بازارهای مالی صحبت می‌شود، اولین گزینه بازار اوراق بهادار است. زیرا این بازار بگونه‌ای است که تقریب تمام صنایع موجود در اقتصاد و کالاهای ارزشمند همانند طلا، نقره و زعفران را در خود جای داده است. بازار سهام به دلیل ماهیتی که دارد در برابر انتشار اخبار سیاسی و اقتصادی واکنش سریعی نشان می‌دهد. از این رو این بازار در کنار اینکه می‌تواند نوسانات قیمتی شدیدی را تجربه کند، پتانسیل سودآوری بالایی نیز دارد.

شاخص کل بازار سهام به عنوان دماسنج بازار سرمایه، در یک سال گذشته یعنی از تاریخ ۱۸ بهمن ۱۴۰۳ تا ۱۸ بهمن ماه ۱۴۰۴ بیش از ۴۸.۴ درصد رشد داشته است. این در حالی است که در این بازه زمانی یک ساله تورم در کشور ۶۰ درصد بوده است. با توجه اینکه تورم در این بازه مورد بررسی بالاتر از رشد شاخص کل بوده است، می‌توان گفت افرادی که در یک سال گذشته در بازار سهام سرمایه‌گذاری کرده‌ باشند، نتوانسته‌اند قدرت خرید خود را حفظ کنند.

اما چنین رشد اندکی در بازار سهام، ناشی از وجود نااطمینانی بوده است. اگر ریسک‌های ژئوپولیتیک در منطقه کاهش پیدا کند، با توجه به اینکه نرخ تسعیر ارز برای شرکت‌های صادر کننده تک نرخی شده است، این احتمال وجود دارد که در آینده بازار سهام رشد چشمگیری را تجربه کند. چون تک نرخی شدن ارز، منجر به رشد سودآوری شرکت‌های صادرات محور در بازار سرمایه خواهد شد.

صندوق‌های سرمایه‌گذاری؛ انتخاب محتاطانه اما روبه‌رشد!

سرمایه‌گذاری در بازار سهام به دو صورت امکان‌پذیر است؛ خرید مستقیم سهام یا سرمایه‌گذاری در صندوق‌های سرمایه‌گذاری. صندوق‌های سرمایه‌گذاری یک روش سرمایه‌گذاری غیر مستقیم در بورس هستند. این صندوق‌ها بر اساس هدفی که دارند سبد سرمایه‌گذاری متفاوتی دارند. اما سوالی که ممکن است در ذهن سرمایه‌گذاران وجود داشته باشد، این است که با کدام روش در بازار اوراق بهادار سرمایه‌گذاری کنیم، صندوق سرمایه گذاری یا بورس؟ برای پاسخ به این سوال باید به ویژگی‌هایی که صندوق‌های سرمایه‌گذاری دارند و خرید مستقیم سهام از آن بی‌بهره است، بپردازیم. این ویژگی‌ها شامل موارد زیر هستند:

بدون نیاز به دانش اقتصادی

خرید صندوق‌های سرمایه‌گذاری نیازی به دانش اقتصادی و معاملاتی بالایی ندارد. زیرا سبد دارایی صندوق توسط مدیریت صندوق انتخاب می‌شود. مدیر صندوق فردی است که تجربه و دانش بالایی در بررسی صورت‌های مالی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس دارد و می‌تواند وضعیت فاندامنتال شرکت‌ها را با دقت مورد بررسی قرار دهد و سهمی که پتانسیل سودآوری در آینده را داشته باشد، برای سبد سرمایه‌گذاری صندوق انتخاب کند. اما خرید مستقیم سهام در بازار به دانش اقتصادی نیاز دارد.

نقد شوندگی مناسب

نقدشوندگی صندوق‌های سرمایه‌گذاری به مراتب بالاتر از سهام است. سهام ممکن است در به دلیل انتشار اخبار سیاسی یا اقتصادی در چند روز کاری وارد صف خرید یا صف فروش شود. اما صندوق‌های سرمایه‌گذاری عموما گرفتار چنین وضعیتی نمی‌شوند. اگر صندوق سرمایه‌گذاری بنا به هر دلیلی وارد صف خرید یا صف فروش شود، بعد از یک روز کاری معاملات آن متعادل می‌شود.

تنوع بخشی

تنوع بخشی یکی از اصول اساسی سرمایه‌گذاری در بازار است. اما برخی از سرمایه‌گذاران این اصل مهم را در نظر نمی‌گیرند و به اصطلاح بصورت تک سهم وارد بازار می‌شوند. برای جلوگیری از چنین کاری، سرمایه‌گذاران می‌توانند با خرید صندوق‌های سرمایه‌گذاری به سبد دارایی خود تنوع ببخشند. چون صندوق‌های سرمایه‌گذاری سهامی، از تعداد زیادی سهم با پتانسیل رشد سودآوری تشکیل شده‌اند.

ارز و طلا؛ حفظ ارزش پول در برابر تورم

ارز و طلا دو بازار سرمایه‌گذاری هستند که در سال‌های اخیر مورد توجه سرمایه‌گذاران ایرانی قرار گرفته‌اند. بازار طلا و ارز از لحاظ قیمتی همبستگی شدیدی با یکدیگر دارند. یعنی، اگر قیمت ارز در بازار آزاد رشد داشته باشد، هم‌راستا با آن قیمت طلا نیز رشد خواهد کرد. در بازه زمانی یک ساله منتهی به ۱۸ بهمن ۱۴۰۴ قیمت دلار در بازار آزاد ۸۰.۸۱ درصد رشد داشته است. این در حالی است که در این بازه زمانی یک ساله قیمت طلای ۱۸ عیار در بازار، رشد سرسام آور ۲۰۳.۴ درصدی را تجربه کرده است. این میزان رشد قیمت طلا و دلار بالاتر از تورم بوده است.

به این مفهوم که افرادی که در یک سال گذشته در طلا و ارز سرمایه‌گذاری کرده باشند، نه‌تنها توانسته‌اند قدرت خرید خود را حفظ کنند بلکه توانسته‌اند سود مناسبی نیز کسب کنند. البته قیمت طلا در بازار داخلی علاوه بر قیمت ارز به قیمت جهانی طلا نیز بسیار وابسته‌ است. به همین دلیل است که قیمت طلا در داخل کشور رشد بالایی را ثبت کرده‌ است. چون در یک سال گذشته قیمت جهانی طلا رکوردهای جدیدی را ثبت کرده است.

بررسی بازدهی بازار مسکن

بازار مسکن جزو بازارهایی است که سرمایه‌گذاران بسیاری را به خود جذب کرده است. این بازار به دلیل امنیت سرمایه‌گذاری بالایی که دارد همواره تقاضا برای آن وجود دارد. اما در شرایط نااطمینانی گزینه مناسبی برای سرمایه‌گذاری نیست. در یک سال گذشته میانگین قیمت مسکن در تهران ۳۸.۸ درصد افزایش داشته است. این میزان رشد قیمت در مسکن بسیار پایین‌تر از تورم بوده است. در نتیجه در یک سال گذشته افرادی که در مسکن سرمایه‌گذاری کرده‌اند، قدرت خرید آن‌ها کاهش پیدا کرده است. نکته مهمی که در بازار مسکن وجود دارد، افق سرمایه‌گذاری است. سرمایه‌گذاری در بازار مسکن به دید کوتاه مدت توصیه نمی‌شود؛ چون نقد شوندگی پایینی دارد. از این رو سرمایه‌گذارانی که وارد بازار مسکن می‌شوند، باید افق سرمایه‌گذاری بلند مدتی داشته باشند.