سوگ دوقلوهای دریانورد در جاده‌های مرگ

به گزارش برنا؛ تصادفات جاده‌ای در سیستان و بلوچستان سال‌هاست از یک حادثه مقطعی عبور کرده و به بحرانی مستمر و تلخ بدل شده است؛ بحرانی که هر روز با سوخته شدن سرنشینان خودروها، پرپر شدن جوانان، و داغدار شدن صدها خانواده، چهره‌ای دردناک‌تر به خود می‌گیرد.

جاده‌هایی باریک، غیراستاندارد و یک‌بانده، در کنار خودروهای بی‌کیفیت و فرسوده، به ترکیبی مرگبار تبدیل شده که بهای آن را مردم با جان خود می‌پردازند و معلوم نیست طی سال های اخیر چرا توسعه جاده های این استان، آنچنان که انتظار می رفته و حتی در برنامه های توسعه هم آمده، پیش نرفته است.

چندماه پیش یک خانواده هفت نفره، هشت نفره در جاده های جنوب استان قربانی شدند و آمارها حاکیست که سالانه بیش از یکهزار نفر در جاده های استان جان خود را از دست می دهند.

آمارهای مرگ سخن می گویند

آمارهای مرکز فوریت های پزشکی و اورژانس دانشکده علوم پزشکی چابهار مربوط به ۶ شهرستان که تنها یک یا دو جاده اصلی دارد می‌گوید طی یکسال اخیر ۶ هزار و ۱۸۴ مورد در تصادفات حوادث ترافیکی زخمی شده اند و ۱۱۸ نفر جان خود را در سوانح رانندگی این منطقه از دست داده اند.

حادثه تلخ جان‌باختن دوقلوهای جوان (طیب و عارف دریانورد اهل شهر کنارک) در محور زرآباد به کنارک محدوده روستای گبولان، درحالی که این دو جوان محبوب و پیگیر مشکلات مردم و به ویژه فعالیتهای اجتماعی و امورات خیریه و همراهی با اهالی منطقه برای پیگیری مطالبات از کنارک تا تهران، درحال عزیمت به زادگاهشان بودند، تنها یک نمونه از ده‌ها و بلکه صدها حادثه ای است که در محورهای مواصلاتی جنوب سیستان و بلوچستان رخ می‌دهد؛ جاده‌هایی که نه ظرفیت ترافیکی دارند، نه ایمنی لازم و نه متناسب با حجم تردد و اهمیت راهبردی منطقه طراحی شده‌اند.

فراموش نکرده ایم که یکی از نمایندگان ادوار ایرانشهر در مجلس شورای اسلامی نیز چندسال پیش، در شرایطی که همواره پیگیر کاهش تصادفات و توسعه جاده های استان بود، خودش حین ماموریت کاری در مسیر ایرانشهر – زاهدان در تصادف جاده ای به همراه راننده‌اش کشته شد تا جان انها نیز بر آمار مرگ شهروندان در جاده های این منطقه افزوده شده باشد.

 تصادف

چرا مشکل حل نمی شود؟

نبود جاده‌های دوبانده در محورهای اصلی منتهی به چابهار یا زاهدان مرکز استان سیستان وبلوچستان و ۲۶ شهرستان استان، یکی از مهم‌ترین عوامل بروز تصادفات مرگبار در استان و این درحالی است که صرفنظر از جان باختن شهروندان در سوانح رانندگی، این استان مرکز انواع ظرفیت های کشاورزی، گردشگری، تجاری و اقتصادی است که با احداث راه ها، هم استان و هم کشور، حتی سایر کشورهای همسایه منتفع می شوند و در این شرایط طی سال های اخیر همواره این پرسش مهم وجود داشته و دارد که چرا جاده های این منطقه توسعه پیدا نمی کنند؟.

در استانی پهناور با نقش ترانزیتی، اقتصادی و مرزی، هنوز بخش عمده‌ای از راه‌های شریانی یک‌بانده و غیراستاندارد است؛ وضعیتی که سبقت‌های ناایمن، برخوردهای رخ‌به‌رخ و در نهایت آتش‌سوزی خودروها و سوختن سرنشینان را به دنبال دارد.

این در حالی است که کارشناسان بارها بر ضرورت احداث حداقل ۲ هزار کیلومتر راه دوبانده برای کاهش تلفات و ارتقای ایمنی جاده‌ای سیستان و بلوچستان، آن هم در جاده هایی که ترانزیتی هستند تأکید کرده‌اند.

 تصادف در مسیر چابهار

نسبت غیرمعقول جاده های دوبانده استان

طول کل راه‌های جنوب استان درحالی حدود ۱۳ هزار و ۵۰۰ کیلومتر اعلام می شود که تنها ۱۶۴ کیلومتر آن در نقاط مختلف محدوده ایرانشهر، بمپور، نیکشهر، چابهار و کنارک دوبانده هستند؛ حال آنکه ۳۰۰ کیلومتر از چابهار به سمت ایرانشهر، ۳۰۰ کیلومتر دیگر از چابهار- مرزهای ریمدان و پیشین سرباز و ادامه آن تا ایرانشهر و نیز حدود ۲۷۰ کیلومتر از چابهار تا زرآباد، آخرین نقطه استان به سمت هرمزگان و تکمیل جاده ایرانشهر به زاهدان که همگی از جاده های ترانزیتی و مهم هستند، باید دوبانده شوند.

از سوی دیگر، نبود آمبولانس، نیروی انسانی، تجیهزات پزشکی وکمبود شدید تخت های بیمارستانی، کمبود و فرسودگی پل‌ها و ابنیه فنی، به‌ویژه در جنوب استان سیستان و بلوچستان، خود عاملی جدی در تشدید خطرات جاده‌ای و افزایش شمار کشته ها شده است.

ساخت و تکمیل حداقل ۲۱ هزار پل و ابنیه فنی و آبنما برای عبور ایمن از مسیل‌ها، رودخانه‌ها و نقاط حادثه‌خیز، ضرورتی انکارناپذیر خوانده می شود؛ ضرورتی که بی‌توجهی به آن به ویژه در فصل بارندگی و حتی در شرایط عادی، جان مردم و حتی بخشی از زیرساخت های موجود را تهدید می‌کند.

نباید از وضعیت راه‌های روستایی نیز غافل شد. بیش از پنج هزار کیلومتر راه خاکی در جنوب سیستان و بلوچستان، به‌ویژه در مناطق محروم و کم‌برخوردار، نه‌تنها مانع توسعه و دسترسی عادلانه به خدمات است، بلکه در مواقع اضطراری، امکان امدادرسانی را نیز سلب می‌کند.

آسفالت حداقل سه هزار کیلومتر راه خاکی روستایی، رودخانه ای و مالرو، مطالبه‌ای روشن و حیاتی برای کاهش تصادفات، ارتقای ایمنی و جلوگیری از تکرار سوانح دردناک در ۶ شهرستان چابهار، نیکشهر، کنارک، دشتیاری، زرآباد و قصرقند است.

امروز سیستان و بلوچستان بیش از هر زمان دیگری نیازمند نگاه ویژه مدیریتی، تزریق بیشتر اعتبارات برای توسعه زیرساخت ها از ردیف های بودجه ملی و استانی، تشدید نظارت ها در اجرای پروژه ها و اقدام‌های عملی در حوزه احداث و استانداردسازی راه‌هاست.

 بندر شهید بهشتی چابهار

معدن ظرفیت ها معطل زیرساخت جاده

مطالبه توسعه زیرساخت های جاده ای در سیستان و بلوچستان درحالی است که جاده های موجود بنا به داده های موجود ظرفیت ترانزیت سالانه حدود ۳۰۰ هزار تن کالا را دارند در شرایطی که بنا به گفته مسئولان، در صورت توسعه راه های ارتباطی و افتتاح خط راه آهن چابهار- زاهدان – سرخس، این ظرفیت می تواند تا تخلیه و بارگیری ۱۵ میلیون تن کالا در سال افزایش یابد و این جهش، نه تنها منطقه که کل کشور را دستخوش توسعه می کند.

فرای مساله سوانح رانندگی که از اولویت هاست و باید خط قرمز باشد، ظرفیت های گردشگری، مرز، کشاورزی و ترانزیتی منطقه ایجاب می کند که توسعه زیرساخت جاده در استان با شتاب و اعتبار بیشتری در دستور کار قرار گیرد؛ هرچند اخیرا در یک پروژه دوبانده راه نیکشهر– چابهار، با دستور و پیگیری شبانه روزی استاندار و مدیریت لازم برای پرداخت مطالبات پیمانکاران، احداث این پروژه شدت گرفته و نشان داده با محدودیت اعتبارات ریالی نیز می توان در صورت اعمال مدیریت بهینه، زمینه توسعه زیرساخت ها را فراهم آورد.

مطالبه ای که انتظار می رود در سایر پروژه ها و اقدامات زیرساختی نیز خود را نشان دهد تا با سرعت شاهد توسعه شریان های جاده ای و ریلی استان سیستان و بلوچستان باشیم؛ بی شک، توسعه زیرساخت های جاده ای به افزایش ترددها و ترانزیت کالا می انجامد که با خود ده ها دستاورد از تقویت امنیت، توسعه گردشگری، توسعه کشاورزی و سایر آثار و برکات را به همراه خواهد داشت.