تولید انرژی در دل آسمان | چین از یک کشتی پرنده غول‌پیکر در ارتفاع ۲هزار متری برق تولید کرد

آفتاب نو، فرخنده رفائی: در نگاه اول شبیه یک شیء پرنده ناشناس به نظر می‌رسد اما کشتی پرنده‌ای که در ارتفاع دو هزار متری از سطح زمین بر فراز جنوب‌غرب چین به پرواز درآمده، می‌تواند معادلات تولید برق بادی را تغییر دهد.

به گزارش نیواطلس، سامانه «S۲۰۰۰ SAWES» که توسط شرکت چینی Linyi Yunchuan Energy Technology توسعه یافته، نخستین سامانه بادی هوابرد در مقیاس مگاواتی جهان به شمار می‌رود که موفق شده در یک پرواز آزمایشی واقعی، برق تولید و آن را به شبکه منتقل کند.

این سامانه در واقع یک کشتی هوایی عظیم با حجمی حدود ۲۰ هزار مترمکعب است که ۱۲ توربین بادی در بدنه آن تعبیه شده‌اند. بدنه با گاز هلیوم پر می‌شود و بدون نیاز به موتور یا مصرف انرژی اولیه، به‌طور طبیعی اوج می‌گیرد. پس از رسیدن به ارتفاع هدف، کشتی هوایی از طریق یک کابل مهارکننده در جای خود ثابت می‌ماند و همزمان، برق تولیدی توربین‌ها را از همان کابل به زمین ارسال می‌کند.

پرواز آزمایشی S۲۰۰۰ ماه گذشته در شهر یی‌بین چین انجام شد. طبق اعلام توسعه‌دهندگان، این سامانه در جریان آزمایش توانست حدود ۳۸۵ کیلووات‌ساعت برق تولید کند؛ عددی که هرچند با توان نامی ۳ مگاواتی فاصله دارد، اما برای فناوری‌ای که هنوز در مراحل اولیه مهندسی قرار دارد، یک نقطه عطف محسوب می‌شود.

«دون تیان‌روی»، مدیرعامل شرکت سازنده، می‌گوید یک ساعت کارکرد این سامانه در ظرفیت فعلی می‌تواند برق لازم برای شارژ کامل حدود ۳۰ خودروی برقی رده‌بالا را تأمین کند.

ایده تولید برق بادی در ارتفاع بالا تازه نیست؛ پروژه‌هایی مانند Makani Power (با حمایت گوگل) یا سامانه‌های مبتنی بر بادبادک سال‌هاست مطرح شده‌اند، اما اغلب آن‌ها از مرحله آزمایش فراتر نرفته‌اند. آنچه S۲۰۰۰ را متمایز می‌کند، عبور از فاز مفهومی و ورود به مقیاس مهندسی است؛ موضوعی که به‌گفته پژوهشگران دانشگاه تسینگ‌هوا، نشان‌دهنده بلوغ نسبی فناوری باد هوابرد است.

مزیت اصلی این سامانه در ارتفاع پروازی آن نهفته است. در ارتفاع ۲۰۰۰ متری، بادها پایدارتر و قوی‌تر از سطح زمین هستند؛ ارتفاعی که حتی از نوک بلندترین ساختمان جهان یعنی برج خلیفه نیز بالاتر است. این ویژگی امکان استقرار سامانه را بالای شهرها، بدون اشغال زمین یا ایجاد مزاحمت بصری و سازه‌ای، فراهم می‌کند.

بیشتر بخوانید:

از سوی دیگر، نصب سریع یکی از جذاب‌ترین قابلیت‌های S۲۰۰۰ است. کل سامانه در کانتینرهای استاندارد حمل می‌شود و فرایند استقرار آن، بسته به دسترسی به گاز هلیوم، بین ۴ تا ۹ ساعت زمان می‌برد. همین ویژگی باعث شده کاربردهایی مانند تأمین برق مناطق دورافتاده، پایگاه‌های مرزی، عملیات امدادرسانی در بلایای طبیعی و حتی تولید برق موقت در شهرها مطرح شود.

با این حال، چالش‌ها کم نیستند. کمبود جهانی هلیوم، هزینه‌های نگهداری، دوام سامانه در شرایط جوی مختلف و نحوه یکپارچه‌سازی پایدار با شبکه برق، از جمله مسائلی هستند که آینده تجاری این فناوری را تعیین خواهند کرد. با وجود این، پرواز موفق S۲۰۰۰ نشان می‌دهد که شاید آینده برق بادی، نه روی زمین، بلکه در آسمان رقم بخورد.